Αποτελεί βασική καρδιολογική εξέταση και καταγράφει την ηλεκτρική δραστηριότητα τις καρδιάς. Μπορεί να ανιχνεύσει το οξύ ισχαιμικό επεισόδιο, διαταραχές ρυθμού που απαιτούν άμεση αντιμετώπιση, καρδιακές αρρυθμίες-έκτακτες συστολές και άλλες παθολογικές καταστάσεις.
Στο ιατρείο χρησιμοποιείται ο ηλεκτροκαρδιογράφος MAC 5 A5 της GE Healthcare.
Αποτελεί βασική και απαραίτητη εξέταση κατά την εκτίμηση του ασθενούς. Μέσω του υπερήχου παρέχεται άμεσα εικόνα για την κινητικότητα των τοιχωμάτων της καρδιάς, εκτίμηση του κλάσματος εξώθησης, των βαλβιδοπαθειών και της αορτής. Γίνεται μέτρηση των διαστάσεων της καρδιάς και ακριβής εκτίμηση της ανεπάρκειας ή στένωσης κάποιας βαλβίδας.
Επιπλέον, αποτελεί απαραίτητο διαγνωστικό εργαλείο για την παρακολούθηση των ογκολογικών ασθενών και κατά τη διάρκεια του προεγχειρητικού ελέγχου.
Στο ιατρείο χρησιμοποιείται το σύστημα υπερήχου VIVID iq v206 Ultra Edition της GE Healthcare, κορυφαίας εταιρίας στο χώρο της υπερηχοτομογραφίας.
Εφόσον υπάρχει αδυναμία μετακίνησης του ασθενούς παρέχεται η δυνατότητα κατ’οίκον διενέργειας υπερήχου.
Η δυναμική ηχoκαρδιογραφία αποτελεί μια σύγχρονη λειτουργική δοκιμασία ισχαιμίας με υψηλή διαγνωστική αξία. Μάλιστα, στις τελευταίες κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρίας, το stress echo τείνει να προκρίνεται ως λειτουργική δοκιμασία πρώτης γραμμής για την ανίχνευση μυοκαρδιακής ισχαιμίας έναντι της ηλεκτροκαρδιαγραφικής δοκιμασία κοπώσεως. Το μεγάλο πλεονέκτημα της μεθόδου είναι η υψηλή της ευαισθησία και ειδικότητα (>85%) για την ανίχνευση σημαντικής μυοκαρδιακής ισχαιμίας, καθώς και η ευκολία με την οποία διενεργείται. Το πρωτόκολλο διαρκεί λιγότερα από 30 λεπτά, ο ασθενής παραμένει επιπλέον λίγα λεπτά στο χώρο και ακολούθως εξέρχεται και συνεχίζει κανονικά τις δρστηριότητές του.
Η εξέταση θα πρέπει να διεξάγεται σε διαπιστευμένο εργαστήριο ηχοκαρδιογραφίας, εφοδιασμένο με κατάλληλο εξοπλισμό και φάρμακα, καθώς και με την παρουσία διαπιστευμένου ιατρού και προσωπικού.
Ο ιατρός είναι εξειδικευμένος και πιστοποιημένος από την Ευρωπαϊκή Καρδιολογική Εταιρία στη διενέργεια του stress echo.
Με το holter καταγραφής ρυθμού, πραγματοποιείται συνεχής καταγραφή του ηλεκτροκαρδιογραφήματος και κατά αυτόν τον τρόπο δύνανται να ανιχνευθούν αρρυθμίες, κολπικές/κοιλιακές έκτακτες συστολές και άλλες διαταραχές του καρδιακού ρυθμού. Επειδή πολλές φορές οι 24 ώρες δεν αποτελούν επαρκές χρονικό διάστημα για την ανίχνευση κάποιας διαταραχής, συστήνεται η χρήση του πολυήμερου holter προκειμένου να ανιχνευτεί ενδεχόμενη αρρυθμία
Στο ιατρείο χρησιμοποιείται το holter Bittium Faros™ 360, το οποίο είναι μια πολύ μικρή και αδιάβροχη συσκευή με εξαιρετική ικανότητα καταγραφής.
∆ιαστάσεις 48 mm * 29 mm * 13mm Βάρος συσκευής 18 gr
Με το holter πίεσης επιτυγχάνεται η 24Η καταγραφή της αρτηριακής πίεσης γεγονός που μας επιτρέπει να ανιχνεύσουμε τις μεταβολές της πίεσης κατά τη διάρκεια της καθημερινής δραστηριότητας και κατά τη διάρκεια του ύπνου. Αποτελεί πολύ σημαντικό εργαλείο για την έγκαιρη διάγνωση και τον καθορισμό της κατάλληλης θεραπευτικής αγωγής.
Η δοκιμασία κοπώσεως είναι μια εξέταση η οποία δίνει σημαντικές πληροφορίες για τη λειτουργία της καρδιάς σε συνθήκες φυσικής κόπωσης. Διαρκεί περίπου 20 λεπτά και συνίσταται στην καταγραφή της ηλεκτρικής δραστηριότητας της καρδιάς με ηλεκτροκαρδιογράφημα κατά τη διάρκεια της άσκησης. Ο ασθενής ξεκινάει τη βάδιση σε ήπιους ρυθμούς και σταδιακά αυξάνεται η κλίση και η ταχύτητα, ενώ κατά διαστήματα μετράται από τον ιατρό η αρτηριακή πίεση. Η εξέταση αυτή μπορεί να βοηθήσει στη διάγνωση της στεφανιαίας νόσου, της νόσου δηλαδή που είναι υπεύθυνη για την στηθάγχη και το έμφραγμα του μυοκαρδίου. Επιπλέον, άλλες διαγνώσεις οι οποίες μπορούν να επιτευχθούν με την δοκιμασία κοπώσεως είναι διάφορες αρρυθμίες που εμφανίζονται σε κόπωση, η αξιολόγηση βαλβιδοπαθειών και ο προαθλητικός καρδιολογικός έλεγχος ενηλίκων αθλητών.
Το Σπινθηρογράφημα Μυοκαρδίου αποτελεί μία απεικονιστική εξέταση η οποία χρησιμοποιείται στη διάγνωση και παρακολούθηση της στεφανιαίας νόσου.
Ο ασθενής θα πρέπει να έχει διακόψει φάρμακα όπως β-αναστολείς και νιτρώδη τουλάχιστον 24 ώρες πριν από την εξέταση. Επίσης, θα πρέπει να αποφευχθεί η κατανάλωση καφέ ή ποτών που περιέχουν καφεΐνη τουλάχιστον 12 ώρες πριν από την εξέταση. Η διαδικασία εκτέλεσης ενός σπινθηρογραφήματος μυοκαρδίου περιλαμβάνει αρχικά την πραγματοποίηση δοκιμασίας κόπωσης (απλή δοκιμασία κόπωσης σε κυλιόμενο τάπητα, ή δοκιμασία κόπωσης με τη βοήθεια ειδικών φαρμακευτικών ουσιών.
Κατά τη διάρκεια της δοκιμασίας υπάρχει συνεχής παρακολούθηση του ηλεκτροκαρδιογραφήματος και συχνή μέτρηση της αρτηριακής πιέσεως. Την κατάλληλη χρονική στιγμή χορηγείται μικρή ποσότητα ραδιενεργού ουσίας (ραδιοϊσότοπο). Στη συνέχεια, ο ασθενής ξαπλώνει κάτω από μια ειδική κάμερα (γ-κάμερα) και λαμβάνονται οι εικόνες .
Η αξονική στεφανιογραφία αποτελεί την πλέον σύγχρονη και αναίμακτη εξέταση για τον έλεγχο των στεφανιαίων αγγείων. Η χρονική της διάρκεια είναι περίπου 10 λεπτά.
Γίνεται ενδοφλέβια χορήγηση φαρμάκου για την σκιαγράφηση των στεφανιαίων αγγείων και ο ασθενής μπορεί μετά το πέρας της εξέτασης να επιστρέψει στις καθημερινές του δραστηριότητες. Λαμβάνοντας υπ’ όψιν ότι η στεφανιαία νόσος αποτελεί σήμερα την πρώτη αιτία νοσηρότητας και θνησιμότητας στις οικονομικά ανεπτυγμένες χώρες,φαίνεται ότι η αξονική στεφανιογραφία σήμερα είναι μια εξέταση ρουτίνας.
Επιπλέον, γίνεται μέτρηση του score ασβεστίου και αξιολογείται η εναπόθεση ασβεστίου στα στεφανιαία αγγεία της καρδιάς. Οι εναποθέσεις ασβεστίου στις αρτηρίες της καρδιάς, είναι ένα ισχυρό σημάδι ότι πιθανότατα υπάρχουν επίσης αθηρωματικές πλάκες μέσα στα στεφανιαία αγγεία, ικανές να οδηγήσουν σε έμφραγμα ή/και αιφνίδιο θάνατο.
Oμάδες πληθυσμού που ενδείκνυται η εξέταση:
- Ασθενείς με άτυπα στηθαγχικά ενοχλήματα
- Άνθρωποι με υψηλούς προδιαθεσικούς παράγοντες για στεφανιαία νόσο
- Ασθενείς με by-pass οι οποίοι θα μπορούν να αποφεύγουν τους διαδοχικούς καθετηριασμούς για τον έλεγχο των μοσχευμάτων τους
Η ευαισθησία και η ειδικότητα της είναι αρκετά υψηλές και μάλιστα υψηλότερες από τις αντίστοιχες άλλων εξετάσεων, που χρησιμοποιούνται για τον προληπτικό έλεγχο όπως η μαστογραφία.
Αποτελεί την πλέον ασφαλή, ανώδυνη, αναίμακτη και ατραυματική screening μέθοδο για όλες τις κατηγορίες των εξεταζόμενων και ασθενών.
Το διοισοφάγειο υπερηχογράφημα είναι μία ειδική εξέταση που πραγματοποιείται από πιστοποιημένο ιατρό για να διερευνηθούν με μεγαλύτερη λεπτομέρεια οι καρδιακές κοιλότητες, οι βαλβίδες και τα μεγάλα αγγεία της καρδιάς. Η εξέταση αυτή είναι αναγκαία επειδή δεν είναι δυνατή η πλήρης ανατομική εικόνα της καρδιάς με τον διαθωρακικό υπέρηχο. Για τη λήψη των εικόνων απαιτείται επομένως η εισαγωγή ενός εύκαμπτου ηχοβολέα από τον οισοφάγο. Η διαδικασία είναι παρόμοια με τη γαστροσκόπηση, με τη διαφορά ότι με την κεφαλή αυτή μπορούμε και πλησιάζουμε την καρδιά διαμέσου του οισοφάγου και λαμβάνουμε πολύ πιο καθαρές εικόνες σε σχέση με ένα απλό διαθωρακικό υπερηχογράφημα.
Η κύρια ένδειξη της εξέτασης είναι ο προσδιορισμός της βαρύτητας μιας βαλβιδοπαθειας, όπως η στένωση και η ανεπάρκεια της αορτικής η της μιτροειδούς βαλβίδας. Με το τρισδιάστατο διοισοφαγειο καθίσταται εφικτή η τρισδιάστατη απεικόνιση της βαλβίδας και ο λεπτομερής προσδιορισμός του μηχανισμού της δυσλειτουργίας της, που αποτελεί ειδικά για τη μιτροειδή βαλβίδα μια πολύτιμη πληροφορία πριν τη διενέργεια της χειρουργικής επέμβασης η της διαδερμικής παρέμβασης.
Σε περίπτωση που τίθεται υπόνοια ενδοκαρδίτιδας, λοίμωξης δηλαδή μιας εκ των βαλβίδων της καρδιάς το διοισοφαγειο υπερηχογράφημα συνεισφέρει καθοριστικά στη διάγνωση, μέσω της υψηλής ακρίβειας απεικόνισης των καρδιακών δομών.
Σε κάθε αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο πρέπει να διερευνώνται τυχόν καρδιακά αίτια, όπως θρόμβοι στο ωτίο του αριστερού κόλπου, ενδοκαρδίτιδα, βαλβιδοπαθειες, ανοιχτό ωοειδές τρήμα, μεσοκολπικη επικοινωνία και αθηρωμάτωση της αορτής καθώς και σπανιότερα καρδιακά και αορτογενή αίτια. Η παραπάνω διερεύνηση είναι καθοριστική καθώς βάσει αυτής, τίθεται η διάγνωση και ακολούθως προσδιορίζεται η κατάλληλη θεραπευτική αγωγή.
Απαραίτητη κρίνεται η διενέργεια ενός διοισοφαγειου υπερηχογραφήματος πριν την ηλεκτρική η φαρμακευτική ανάταξη όταν κάποιος έχει κολπική μαρμαρυγή για να αποκλεισθεί η παρουσία θρόμβων στο ωτίο του αριστερού κόλπου.
Ο ιατρός είναι πιστοποιημένος από την Ευρωπαϊκή Καρδιολογική Εταιρεία στην τέλεση του διοισοφαγείου υπερηχογραφήματος.
Η μαγνητική τομογραφία καρδιάς αποτελεί μια διαγνωστική μέθοδο που επιτρέπει την ακριβή απεικόνιση καρδιακών και των εξωκαρδιακων δομών αλλά και το χαρακτηρισμό των καρδιακών ιστών. Έτσι αποκτώνται πληροφορίες όσον αφορά την παρουσία στεφανιαίας νόσου, την εκτίμηση βαλβιδικών νόσων και την διαφορική διάγνωση μυοκαρδιοπαθειών και συγγενών καρδιοπαθειών. Είναι αναίμακτη, ασφαλής, ανώδυνη και χωρίς ακτινοβολία.
Η μαγνητική τομογραφία μπορεί με μεγάλη ακρίβεια να εντοπίσει και να ποσοτικοποιήσει την ίνωση, τη φλεγμονή, το οίδημα και το λίπος στο μυοκάρδιο. Έτσι αποτελεί άριστη μέθοδο για τη διάγνωση ή παρακολούθηση ασθενών με μυοκαρδίτιδα ή μυοκαρδιοπάθειες όπως την υπερτροφική και τη διατατική μυοκαρδιοπάθεια και διηθητικές νόσους του μυοκαρδίου όπως τη σαρκοείδωση, την αμυλοείδωση και την υπερφόρτωση σιδήρου σε ασθενείς με μεσογειακή αναιμία. Τέλος, η μαγνητική τομογραφία προσφέρει σημαντικές πληροφορίες για την αιμάτωση του μυοκαρδίου, καθιστώντας την έτσι χρήσιμη στη διάγνωση της στεφανιαίας νόσου αλλά και για την εκτίμηση της βιωσιμότητας και της πιθανότητας βελτίωσης της λειτουργίας του μυοκαρδίου μετά από έμφραγμα.
Είναι γνωστό ότι η άσκηση προσφέρει σημαντικά οφέλη για την υγεία και σχετίζεται με μειωμένη θνητότητα και μικρότερη επίπτωση καρδιακών συμβαμάτων. Ωστόσο, η έντονη άσκηση μπορεί, σπάνια και σε άτομα με υποκείμενη καρδιακή νόσο, να προκαλέσει επικίνδυνες για τη ζωή αρρυθμίες, καθιστώντας τον αιφνίδιο καρδιακό θάνατο την κύρια αιτία θανάτου σε αθλητές . Ο προαθλητικός καρδιολογικός έλεγχος έχει ως στόχο τον εντοπισμό ατόμων με αυξημένο κίνδυνο για αιφνίδιο καρδιακό θάνατο.
Η Ευρωπαϊκή και η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρείας συμφωνούν ότι το ιστορικό και η φυσική εξέταση αποτελούν το βασικό πυλώνα του προαθλητικού ελέγχου. Στους νέους αθλητές στόχος είναι ο εντοπισμός ευρημάτων που συνδέονται με καταστάσεις όπως βαλβιδοπάθειες, μυοκαρδιοπάθειες, στένωση ισθμού αορτής, σύνδρομο Marfan και αρτηριακή υπέρταση. Σε μεγαλύτερης ηλικίας αθλητές, λόγω της σχετικά πιο αυξημένης επίπτωσης της στεφανιαίας νόσου, συνιστάται επιπλέον η διαστρωμάτωση καρδιαγγειακού κινδύνου με ερωτήσεις για παράγοντες κινδύνου και συμπτώματα σχετιζόμενα με στεφανιαία νόσο.
O προαθλητικός καρδιολογικός έλεγχος περιλαμβάνει εκτός από την προσεκτική λήψη του ατομικού και οικογενειακού ιστορικού, την ενδελεχή καρδιολογική εξέταση και το ηλεκτροκαρδιογράφημα. Αν και ο υπέρηχος καρδιάς (triplex) δεν αποτελεί εξέταση ρουτίνας, σύμφωνα με τις νεότερες κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας, εντούτοις συμβάλλει σημαντικά στον προαθλητικό έλεγχο σε αθλούμενους κάθε ηλικίας εκτιμώντας την ανατομία και τη λειτουργικότητα της καρδιάς.
Αν ο αθλούμενος έχει συμπτώματα συμβατά με πιθανή στεφανιαία νόσο ή έχει υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο τότε ο έλεγχος θα πρέπει να συμπληρώνεται με δοκιμασία κοπώσεως. Σε ενήλικες και ηλικιωμένους, ιδίως αν δεν έχουν λάβει ποτέ μέρος σε μέτρια ή έντονη σωματική δραστηριότητα, η δοκιμασία κοπώσεως και η εργοσπιρομετρία είναι χρήσιμα εργαλεία για την αξιολόγηση της καρδιαγγειακής υγείας του εξεταζόμενου, επιτρέποντας να γίνουν εξατομικευμένες προτάσεις σχετικά με τον τύπο και την ένταση της άσκησης.
Ο προεγχειρητικός έλεγχος αφορά σε εξετάσεις του ασθενούς πριν από οποιαδήποτε χειρουργική επέμβαση, προκειμένου να εκτιμηθεί ο καρδιαγγειακός κίνδυνος. Εκτός από τη λεπτομερή λήψη του ατομικού και οικογενειακού ιστορικού του ασθενούς, την κλινική εξέταση και το απλό καρδιογράφημα ηρεμίας, πολλές φορές κρίνεται αναγκαία η διενέργεια και άλλων καρδιολογικών εξετάσεων. Στα πλαίσια του προεγχειρητικού ελέγχου, γίνεται αξιολόγηση της λειτουργικής ικανότητας (functional capacity) του ασθενούς. Όλες οι πληροφορίες που λαμβάνονται για την καρδιαγγειακή κατάσταση του ασθενούς είναι χρήσιμες για την προεγχειρητική-διεγχειρητική και μετεγχειρητική του διαχείριση.